Celf a Dylunio

Tirlun

Cafodd Richard Wilson ei eni ger Machynlleth yn 1713. Mae’n cael ei alw’n aml yn ‘dad’ peintio tirluniau ym Mhrydain. Cafodd ddylanwad ar lawer o artistiaid pwysig ddaeth ar ei ôl, yn cynnwys Turner a Constable. Fe astudiodd yn Yr Eidal, ble byddai artistiaid clasurol yn aml yn peintio tirweddau dychmygol neu’n newid manylion er mwyn i olygfeydd fod yn ddelfrydol ac yn gytbwys. Fodd bynnag, roedd gan Wilson ddiddordeb yn y dirwedd go iawn, yn enwedig pan fyddai’n dod adref i Gymru. Cyfunodd y syniad o gydbwysedd gyda’i gariad at natur.

 Paentiad o’r Wyddfa gan Richard Wilson
Paentiad o’r Wyddfa gan Richard Wilson
snowdon-diagram.png

Mae’r paentiad hwn o’r Wyddfa o’r llyn yn Nyffryn Nantlle yn llonydd a chydnaws iawn. Mae’n dal harddwch tawel yr awyr a’r dŵr ar yr un pryd â drama’r creigiau a’r mynyddoedd. Mae’r cyfansoddiad yn cynnwys cymesuredd fertigol a llorweddol. ’Dyw’r cyfansoddiad ddim yn union yr un peth o ochr i ochr ond mae’n debyg iawn, yn ddigon tebyg i odl mewn barddoniaeth.

  • Mae’r cymesuredd rhwng y top a’r gwaelod yn cael ei greu gan yr adlewyrchiadau yn y llyn.
  • Mae’r llinell cymesuredd rhwng yr ochrau o amgylch llinell sy’n rhedeg o gopa’r Wyddfa i lawr i’r bwlch rhwng y bryniau. ’Dyw’r llinell ddim yn y canol ond yn hytrach mae yn yr ‘adran euraidd’.
  • ’Dyw’r pethau sydd wedi eu cydbwyso o amgylch y llinell ddim yr un fath ond mae ganddynt bwysau gweledol tebyg: brigau uchaf y coed yn cydbwyso gyda’r cymylau, y bryniau yn y pellter canol, y rhan olau o’r awyr.
  • Llwyddodd Wilson hefyd i wneud i’r olygfa ymddangos mor llonydd trwy ddylunio ei gyfansoddiad o amgylch triongl, siâp yr oedd artistiaid y cyfnod yn credu oedd yn creu sylfaen sefydlog.
  • Yn hytrach na denu eich llygaid at linellau sy’n rhedeg i mewn i’r darlun mae wedi peintio’r tirlun mewn planau gwahanol - blaendir, tir canol a phellter.

Tasg

Byddwch angen bwrdd gwyn sydd â mynediad i’r rhyngrwyd.

Defnyddiwch Google Art Project i chwyddo’r llun fel y gallwch edrych ar y manylion.

Allwch chi weld pethau eraill sy’n ychwanegu at yr ymdeimlad o gydbwysedd yn y cyfansoddiad?

  • Mae’r cychod yn y pellter ar yr un llinell â’r copa.
  • Mae’r mwg a’i adlewyrchiad yn creu llinell i lawr at y fenyw sy’n dal ei babi.
  • Mae’r heulwen sy’n dal y bryn ar y chwith yn ei wneud yr un mor ddiddorol â’r bryn garwach ar y dde.

Chwiliwch am Richard Wilson ar ArtUK a gweld os allwch chi weithio allan sut y defnyddiodd gydbwysedd mewn cyfansoddiadau eraill.

Ymweld

Gellir ymweld â: